Over piekeren, vooruitdenken en weer kunnen genieten van het moment

Je hebt niets gepland. Geen afspraken, geen deadlines, geen verplichtingen. Eindelijk een middag voor jezelf.

Je zit op de bank met een kop thee. Of je loopt buiten en de zon schijnt. Eigenlijk is alles rustig.

En toch is het niet rustig in je hoofd. Misschien voel je de spanning zelfs in je lichaam.

Je denkt aan dat gesprek van morgen. Aan iets wat nog geregeld moet worden. Aan een afspraak waar je tegenop ziet. Aan wat er volgende week allemaal op je wacht. Voor je het weet ben je met je gedachten al dagen verder.

Je bent hier met je lichaam, maar met je hoofd ben je ergens anders.

Herkenbaar?

Je bent zeker niet de enige. Veel mensen hebben regelmatig last van piekeren, zorgen maken of dat onrustige gevoel over wat er nog moet komen.

En dat is niet gek. Ons brein probeert nu eenmaal vooruit te kijken. Het wil voorbereid zijn, problemen voorkomen en grip houden. Dat kan heel nuttig zijn.

Maar soms zijn we niet meer bezig met iets waar we nu iets aan kunnen doen. Dan proberen we alvast een toekomst op te lossen die er nog niet is.

Morgen is nog niet aan de beurt

Vooruitdenken kan helpen. Je kunt een plan maken, iets voorbereiden of bedenken wat je wilt zeggen. Maar daarna mag het ook even klaar zijn.

Vraag jezelf eens:

Is er nu iets wat ik hieraan kan doen?

• Is het antwoord ja? Doe dan één concrete stap.
• Is het antwoord nee? Dan hoef je het probleem misschien niet nu al op te lossen.

Je kunt je zorgen ook letterlijk parkeren. Schrijf op waar je mee zit en spreek met jezelf af wanneer je er weer naar kijkt. Zo geef je je hoofd de boodschap:

Ik vergeet het niet, maar ik hoef er nu ook niet mee bezig te zijn.

Wat weet je eigenlijk zeker?

Piekergedachten voelen vaak als waarheden.

• Dit gaat mis.
• Ze zullen wel boos zijn.
• Dit wordt vast een verschrikkelijke dag.

Maar dat weet je nog niet. Je weet misschien dát je morgen een lastig gesprek hebt. Hoe het gesprek zal verlopen, weet je niet.

Ik weet nog niet hoe het zal gaan.

Soms geeft alleen dat onderscheid al wat ruimte.

En dan zit de spanning ineens in je lijf

Je kunt met je hoofd best begrijpen dat je je nu geen zorgen hoeft te maken en toch spanning voelen. Je schouders zitten vast. Je kaken staan strak. Je ademhaling zit hoog. Misschien voel je een knoop in je buik.

Je kunt dan tegen jezelf zeggen: maak je niet zo druk. Maar zo werkt het niet altijd. Spanning in je lichaam kun je niet wegdenken.

Soms helpt het juist om iets te doen. Ga een uur sporten, wandelen of fietsen. Zet muziek aan en beweeg. Ga naar buiten. Neem een warme douche. Doe iets waar je plezier in hebt en waar je helemaal in opgaat.

Niet om de spanning koste wat kost weg te krijgen, maar om je lichaam de kans te geven om te ontladen. En probeer ondertussen niet boos te worden op jezelf omdat je gespannen bent. Je kunt simpelweg denken:

Ik merk dat mijn lichaam spanning vasthoudt.

Je hoeft het niet meteen op te lossen.

Kom terug naar waar je werkelijk bent

Wanneer je merkt dat je hoofd alweer vooruit is gelopen, probeer je gedachten dan niet weg te duwen. Kijk om je heen.

• Wat zie je?
• Wat hoor je?
• Wat voel je?

Voel je voeten op de grond. Adem rustig. Proef je koffie. Luister naar het gesprek dat je voert. Je aandacht terugbrengen naar het moment hoeft niet ingewikkeld te zijn.

Want dit moment is er. Morgen nog niet. Die afspraak van volgende week ook nog niet. Dit moment wel.

Je mag iets spannend vinden én genieten van vandaag

Soms denken we dat we pas mogen ontspannen wanneer alles goed is. Wanneer die afspraak achter de rug is. Wanneer dat gesprek geweest is. Wanneer alles geregeld is.

Maar als we daarop wachten, kan het lang duren voordat we onszelf toestaan om echt te genieten.

Misschien mogen twee dingen naast elkaar bestaan:

• Ja, ik zie op tegen morgen.
• En toch heb ik vandaag een fijne dag.

Je hoeft je zorgen niet weg te hebben voordat je kunt lachen. Je hoeft niet zeker te weten dat alles goed komt voordat je van een wandeling kunt genieten. Je mag iets moeilijk vinden en ondertussen de zon op je gezicht voelen. Je mag onzeker zijn over wat komt en toch helemaal aanwezig zijn bij wat er nu is.

Je hoeft niet alles wat morgen van je vraagt, vandaag al te dragen

Morgen komt vanzelf. En als morgen er is, kun je het aangaan. Tot die tijd hoef je niet alvast daar te zijn.

Dus als je merkt dat je gedachten weer vooruitlopen, probeer dan eens tegen jezelf te zeggen:

• Ik hoef dit nu niet op te lossen.
• Ik weet nog niet hoe het zal gaan.
• Morgen is nog niet aan de beurt.

En misschien daarna:

Op dit moment ben ik hier en geniet ik van wat er nu is.

Niet omdat er niets moeilijks op je wacht.

Maar omdat het moeilijke van morgen niet het mooie van vandaag hoeft af te pakken.