Ze noemen het de sandwichgeneratie: mensen die tegelijk voor kinderen én ouders zorgen. Maar wie zorgt er eigenlijk voor hen?

De sandwichgeneratie: zorgen voor iedereen, maar wie zorgt er voor jou?

Zelf verloor ik al op jonge leeftijd beide ouders. Daardoor heb ik nooit zelf ervaren hoe het is om tegelijkertijd voor opgroeiende of volwassen kinderen én ouder wordende ouders te zorgen.

Toch zie ik het overal om me heen gebeuren. Bij vriendinnen, bij familieleden en misschien nog wel het meest bij de deelnemers aan onze retraites. Steeds vaker hoor ik dezelfde verhalen: het gevoel altijd 'aan' te staan, voortdurend te schakelen tussen verschillende verantwoordelijkheden en nauwelijks tijd over te houden voor zichzelf.

Ze behoren tot wat we de sandwichgeneratie noemen.

Maar wat betekent dat eigenlijk?

De sandwichgeneratie bestaat uit mensen die zich letterlijk tussen twee generaties bevinden. Aan de ene kant zijn er de kinderen. Ook al zijn ze volwassen, als ouder blijf je betrokken. Je bent een luisterend oor, denkt mee, past soms op de kleinkinderen of springt bij wanneer het leven even ingewikkeld wordt.

Aan de andere kant zijn er ouders die ouder worden en steeds vaker een beroep doen op hun kinderen. Soms begint het met een boodschap doen of meegaan naar een ziekenhuisafspraak. Soms groeit dat uit tot intensieve mantelzorg.

En ondertussen gaat het gewone leven gewoon door. Je hebt een baan, een partner, een huishouden, vrienden en misschien ook nog dromen en verlangens die ergens op de achtergrond zijn geraakt.

Geen wonder dat zoveel mensen het gevoel hebben voortdurend ballen in de lucht te moeten houden.

Het schuldgevoel dat altijd op de loer ligt

Wat opvalt, is dat veel mensen uit de sandwichgeneratie zich schuldig voelen. Schuldig omdat ze denken te weinig aandacht te geven aan hun kinderen. Schuldig omdat ze vinden dat ze meer zouden moeten doen voor hun ouders. Schuldig omdat ze een keer 'nee' zeggen of omdat ze verlangen naar een middag voor zichzelf.

Dat schuldgevoel kan zwaar wegen. Het zorgt ervoor dat je blijft doorgaan, ook wanneer je lichaam en hoofd eigenlijk om rust vragen.

Je hoeft niet alles op te lossen

Veel mensen zijn gewend om problemen op te lossen. Dat is een prachtige eigenschap, maar soms wordt het ook een valkuil.

Je volwassen kinderen hebben niet voor elk probleem een oplossing van jou nodig. Soms hebben ze vooral behoefte aan iemand die luistert. Ook je ouders hoeven niet altijd door jou geholpen te worden. Er is niets mis met hulp vragen aan anderen of samen te kijken welke ondersteuning mogelijk is.

Niet alles wat op jouw pad komt, is jouw verantwoordelijkheid. Je mag betrokken zijn zonder alles over te nemen.

Goed voor jezelf zorgen is óók zorgen

Juist wanneer je voor veel mensen belangrijk bent, is het essentieel om ook jezelf serieus te nemen.

• Rust nemen is niet egoïstisch.

• Grenzen stellen is niet egoïstisch.

• Hulp vragen is niet egoïstisch.

Het zijn manieren om te voorkomen dat je opgebrand raakt. Want als je steeds over je eigen grenzen heen gaat, houd je dat op den duur niet vol. Dan raakt de energie op en wordt het steeds moeilijker om met aandacht en liefde voor anderen klaar te staan.

Misschien mag je wat milder zijn voor jezelf

Vraag jezelf eens af: zou ik dezelfde verwachtingen hebben van een goede vriendin als die ik aan mezelf stel? Waarschijnlijk niet. Waarom zou je dan wel verwachten dat jij alles kunt dragen?

Misschien is het tijd om jezelf dezelfde vriendelijkheid te gunnen die je zo vanzelfsprekend aan anderen geeft.

• Je hoeft niet perfect te zijn.

• Je hoeft niet alles op te lossen.

• Je hoeft het niet alleen te doen.

En misschien is dat wel de belangrijkste les van de sandwichgeneratie: goed voor jezelf zorgen is geen luxe. Het is een liefdevolle keuze. Voor jezelf én voor de mensen om je heen.